Đối tác

Hội chứng Sjögren

Hội chứng Sjögren được xác định bởi viêm kết giác mạc khô, khô miệng và viêm khớp dạng thấp. Đây là bệnh lý miễn dịch viêm lan tỏa các tuyến ngoại tiết và toàn bộ bề mặt của mắt. Hội chứng Sjögren có thể xảy ra nguyên phát hay thứ phát sau một bệnh tự miễn khác như bệnh Lupus hay bệnh đái tháo đường type I.

Cho đến nay, không có thành phần đơn lẻ nào trong nước bọt hoặc ngay cả trong huyết thanh là chỉ tố chính xác chẩn đoán hội chứng Sjögren, khía cạnh quan trọng nhất của chẩn đoán nước bọt cho bệnh này là đánh giá sự giảm lưu lượng nước bọt. Giá trị ngưỡng (cut-off) là 0,1mL/phút cho nước bọt toàn phần lúc nghỉ và 0,5mL/phút cho nước bọt kích thích được xem là chỉ dấu cho sự suy giảm chức năng tuyến nước bọt (Sreebny và Zhu, 1996). Tuy nhiên, vẫn chưa có sự đồng thuận chung về giá trị ngưỡng này. Mặc dù sự biến thiên về giá trị ngưỡng này giữa các nhà lâm sàng có thể dẫn đến sự khác nhau về độ nhạy và độ đặc hiệu trong chẩn đoán hội chứng Sjögren , nhưng đánh giá lưu lượng nước bọt khi nghỉ ngơi và khi có kích thích là phương pháp đơn giản, không xâm lấn giúp sàng lọc bệnh nhân có thể mắc hội chứng Sjögren. Giảm lưu lượng nước bọt, mặc dù không phải là đặc trưng cho hội chứng Sjögren, nhưng có tầm quan trọng lâm sàng và có thể dẫn đến nhiều dấu hiệu và triệu chứng ở miệng, chẳng hạn như sâu răng tiến triển, nhiễm nấm, đau vùng miệng và chứng khó nuốt (Daniels và Fox, 1992). Bác sỹ nha khoa thường là người đầu tiên gặp các bệnh nhân này.

Hơn hết, việc chẩn đoán sớm bệnh luôn là mối quan tâm hàng đầu đối với các nhà lâm sàng. Gần đây, báo cáo tháng 11 của tập san Arthritis & Rheumatism, nhóm các nhà khoa học của GS David T. Wong, UCLA, đã tìm ra 42 protein và 16 peptide trong nước bọt có sự khác biệt lâm sàng giữa đối tượng nguyên phát hội chứng Sjögren và nhóm tình nguyện khỏe mạnh. Ngoài ra, còn nhận thấy có sự tăng lên về số lượng (up-regulate) của đến 27 sản phẩm phiên mã (mRNA) trong nước bọt ở bệnh nhân mắc hội chứng Sjögren nguyên phát. Vấn đề đáng đề cập ở đây là 19 trong số 27 gen này có liên quan đến nhiều phương diện của tiến trình viêm. Điều này đưa đến những khám phá thú vị về khả năng phát hiện những giá trị chẩn đoán tiềm tàng. Vì cho đến nay, chúng ta vẫn đang đối mặt với các xét nghiệm mất khá nhiều thời gian và tiền bạc để chẩn đoán hội chứng Sjögren  nguyên phát. Tuy nhiên, về độ nhạy và độ đặc hiệu của xét nghiệm các chỉ tố này thì cần phải chờ thêm 2 nghiên cứu tiếp theo của nhóm đang thực hiện và có thể sẽ công bố trong thời gian gần.

Comments